Mastit (Meme İltihabı) Nedir? Mastit Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

0

Mastit, göğüs ağrısı, şişme, sıcaklık ve kızarıklıkla sonuçlanan meme dokusunun bir enfeksiyonudur. Ayrıca ateş ve titreme yaşanmaktadır. Mastit, emziren (laktasyon mastiti) kadınları en sık etkilemektedir, ancak bazen bu durum emzirmeyen kadınlarda da görülebilmektedir.

Çoğu durumda, laktasyon mastiti doğumdan sonraki ilk altı ila 12 hafta içinde (doğum sonrası) gerçekleşir, bazen emzirme döneminden daha sonra da olabilir. Bu durum, bebeğinizin bakımını zorlaştırabilir.

Bazen mastit, bir annenin mastit tedavisi için antibiyotik kullanırken bile emzirmeye devam etmesini sağlar; sizin ve bebeğiniz için bu durum daha iyidir.

Mastitin Belirti ve Semptomları

  • Meme hassasiyeti
  • Memenin bir bölgesinde hissedilen aşırı sıcaklık
  • Genel olarak hasta hissetmek (halsizlik)
  • Meme şişmesi
  • Emzirirken veya normal zamanda da ağrı veya sürekli yanma hissi
  • Ciltte kızarıklık
  • Yüksek ateş

Laktasyon mastiti yalnızca bir göğüs etkilemektedir.

Mastitin Nedenleri

Anne sütü alımı öğrenilmiş bir yetenektir, anne sütü alınırken de uygulanan teknik mastitin ana nedeni olan memenin süt kanallarının tıkanıklığına neden olabilir. Diğer nedenler ise şunlardır:

  • Bloke süt kanalları: Bir beslenme sırasında bir göğüs tamamen boşalmazsa, süt kanallarından birisi tıkanmış olabilir, bu da meme enfeksiyonuna neden olabilir.
  • Göğüse giren bakteriler: Cildin yüzeyindeki ve bebeğin ağzındaki bakteri, meme başının derisinde bir çatlak oluşumuna neden olabilir veya süt kanalının açılması yoluyla süt kanallarına girebilir. Göğüste yeterince boşaltılamayan durgun süt, bakteriler için üreme alanı sağlar. Sütün anti bakteriyel özellikleri bebeği enfeksiyona karşı korur.

Mastitin Risk Faktörleri

  • Doğumdan sonraki ilk birkaç hafta anne sütü ile beslenme
  • Boğaz ağrısı veya çatlak meme başı
  • Emzirme için yalnızca bir pozisyon kullanarak memeyi tamamen boşaltmayabilir
  • Sıkı bir sutyen giymek, emniyet kemeri kullanmak veya ağır bir çanta taşımak, süt akışını kısıtlayan bir baskı yapmak
  • Aşırı yorgun veya stresli olmak
  • Zayıf beslenme

Komplikasyonlar

Mastit yeterince tedavi edilmezse veya tıkanmış bir kanal ile ilişkiliyse memede bir apse gelişebilir ve kalınlaşmayla birlikte göğüste kütle veya sertlik oluşturabilir. Apseler için genellikle cerrahi drenaj gerektirir. Bu komplikasyondan kaçınmak için mastit belirtileri veya semptomları gelişir gelişmez doktora başvurulmalıdır.

Ne Zaman Doktora Gidilmeli?

Çoğu vakada, göğüsteki hassasiyet ve kızarıklık hissiyatı fark edilmeden önce, grip benzeri belirtilerle birkaç saat rahatsızlık duyula bilinir.

Doktor muhtemelen tanıyı doğrulamak için anneyi görmek isteyecektir. Oral antibiyotikler genellikle bu durumun tedavisinde etkilidir. Daha önce mastit geçirilmişse, doktor telefonda antibiyotik reçete edebilir. Antibiyotik kullandıktan sonraki ilk iki gününün belirtileri ve bulguları düzelmezse, durumun daha ciddi bir sorunun sonucu olmadığından emin olmak için doktora derhal başvurulmalıdır.

Randevuya Hazırlanırken

Mastit için, ilk randevu büyük olasılıkla Kadın Doğum uzmanı ile olacaktır. Emzirme ile ilgili sorunlar için, bir emzirme danışmanına yönlendirile bilinir.

Randevuya hazırlanmak için:

  • Tüm belirtiler not edilmeli.
  • Büyük stresler veya son zamanlardaki yaşam değişiklikleri de dâhil olmak üzere önemli kişisel bilgiler gözden geçirilmelidir.
  • Düzenli olarak alınan tüm ilaçlar, vitaminler ve takviyeler listelenmelidir.
  • Doktora sorulmak üzere sorular not alınarak randevuda sorulmalıdır.

Mastit için Sorulması Gereken Bazı Temel Sorular

  • Enfeksiyon kendi başına temizlenecek mi, yoksa tedaviye ihtiyaç olacak mı?
  • Belirtileri hafifletmek için evde neler yapabilinir?
  • Bu durum bebeği nasıl etkiler?
  • Bebeği emzirmeyi bırakılmalı mı?
  • Emzirmeye devam edilirse, reçete edilen ilaçlar bebek için güvenli midir?
  • Ne kadar süre ilaç alınmalı?
  • Enfeksiyon tekrarlama şansı nedir? Yeniden nüks etme riski nasıl en aza indire bilinir?

Doktorunuzun Sorabilecekleri

  • Semptomlar ne kadar süredir yaşanmakta
  • Göğüs ağrısı olup olmadığı ve şiddeti
  • Semptomların birinde veya her iki göğüste meydana gelip gelmediği
  • Emzirme tekniği
  • Daha önceki meme enfeksiyonları

Testler ve Teşhis

Doktor, mastiti, ateş, titreme ve göğüs ağrısı gibi bulgu ve belirtileri göz önüne alarak fizik muayene ile teşhis eder. Bir diğer belirgin işaret, göğüste kama biçiminde kızarıklık olup meme başını işaret eder ve sıcaklık hissi verir.

Doktor, meme absesine sahip olup olunmadığından emin olabilir – mastit hemen tedavi edilmediğinde ortaya çıkabilecek bir komplikasyondur. Anne sütünün bir kültürü alınması ,özellikle enfeksiyon şiddetli olduğu zamanda, en iyi antibiyotiği belirlemede yardımcı olabilir.

Nadir bir göğüs kanseri şekli olan iltihaplı meme kanseri, başlangıçta mastit ile karışabilen kızarıklık ve şişmeye neden olabilir. Doktor teşhis amaçlı bir mamogram önerebilir. Bir dizi antibiyotik tedavisi tamamladıktan sonra belirtiler ve semptomlar devam ederse meme kanseri olup olunmadığından emin olmak için bir biyopsiye ihtiyaç duyula bilinir.

Mastitin Tedavileri

Mastit tedavisi genellikle şunları içerir:

  • Antibiyotikler: Mastit tedavisinde genellikle 10-14 günlük bir antibiyotik seyri gerektirir. Antibiyotik tedavisine başlandıktan 24-48 saat sonra iyi hissetmeye başlanır ancak tekrarlama şansını en aza indirgemek için tüm hapları almak önemlidir.
  • Ağrı kesiciler: Doktor hafif bir ağrı kesici önerebilir.
  • Emzirme tekniğindeki ayarlamalar: Emzirme döneminde göğüslerin tamamen boşaltıldığından ve bebeğin düzgün bir şekilde göğüse yanaştığından emin olmak gerekir. Doktor, emzirme tekniğini anne ile birlikte inceleyebilir veya anneye yardım ve destek için bir emzirme danışmanına başvura bilinir.
  • Kişisel Bakım: Vücudun göğüs enfeksiyonuyla savaşmasına yardımcı olmak için bol bol dinlenilmeli ve emzirmeye devam edilmeli.

Mastit, antibiyotik kullandıktan sonra düzelmezse, daha fazla teste ihtiyaç duyup duymadığına karar verebilmesi için doktorunuzla görüşmeniz önemlidir.

Mastit Tedavisinde Yaşam Tarzı ve Ev İlaçları

Mastit yaşanıyorsa emzirmeye devam etmek güvenlidir ve emzirmek enfeksiyonun temizlenmesine yardımcı olur.

Rahatsızlığı hafifletmek için:

  • Bebek aç olduğu sürece emzirmeye devam edilmeli
  • Mümkün olduğunca dinlenilmeli
  • Emzirme pozisyonları değiştirilmeli
  • Bol su içilmeli
  • Göğsün bir bölümünü boşaltmada sorun yaşanıyorsa, memeye sıcak kompres uygulanmalı veya emzirmeden veya süt pompalamadan önce sıcak bir duş alınmalı
  • Destekleyici bir sutyen giyilmeli

 

Enfekte olmuş göğüste emzirmek çok acı vericiyse veya bebek bu göğüs üzerinde emzirmeyi reddederse, süt sağılması denenmelidir.